Impact Storytelling in Southeast Asia

National Geographic Society และบริษัท ไทยเบฟเวอเรจ จำกัด (มหาชน) ประกาศความร่วมมือครั้งใหม่ เพื่อสนับสนุนนักเล่าเรื่องท้องถิ่นในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

สมาคมเนชั่นแนล จีโอแกรฟิก และบริษัท ไทยเบฟเวอเรจ จำกัด (มหาชน) ประกาศความร่วมมือผลักดันนักเล่าเรื่องจากเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ให้เป็นผู้นำถ่ายทอดเรื่องราวท้องถิ่นสู่สายตาชาวโลก โดยโครงการนี้มุ่งเน้นไปที่ลุ่มแม่น้ำโขงตอนล่าง ซึ่งครอบคลุมประเทศไทย ลาว กัมพูชา และเวียดนาม

เหล่านักสำรวจของเนชั่นแนล จีโอกราฟิก ซึ่งจะสนับสนุนนักเล่าเรื่องผ่านสื่อภาพยนตร์ ภาพถ่าย งานเขียน และมัลติมีเดีย เพื่อถ่ายทอดเรื่องราวในท้องถิ่นทั่วลุ่มนํ้าแม่โขงตอนล่างอย่างลึกซึ้ง อันเป็นพื้นที่ที่ระบบนิเวศ สัตว์ป่า และวัฒนธรรมของมนุษย์หลอมรวมเป็นหนึ่งเดียวกัน การปกป้องธรรมชาติ การอนุรักษ์วัฒนธรรม และการเชิดชูภูมิปัญญา

นักเล่าเรื่องท้องถิ่นในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

“เอเชียตะวันออกเฉียงใต้มีเครือข่ายนักเล่าเรื่องที่แข็งแกร่งและเติบโตขึ้นเรื่อย ๆ ซึ่งบอกเล่าเรื่องราวสำคัญเกี่ยวกับธรรมชาติและชุมชน” เคทลิน ยาร์นอลล์ หัวหน้าเจ้าหน้าที่ฝ่ายเล่าเรื่องของสมาคมเนชั่นแนล จีโอกราฟิก กล่าวและว่า ความร่วมมือนี้สนับสนุนการเล่าเรื่องโดยการลงทุนร่วมกันเพื่อพัฒนาศักยภาพของคนในท้องถิ่น บอกเล่าเรื่องราวของคนในท้องถิ่น และขยายผลกระทบในระดับท้องถิ่น

แนวคิดนี้สอดคล้องกับแนวทางของกลุ่มบริษัท ไทยเบฟเวอเรจ จำกัด (มหาชน) ซึ่งคุณฐาปน สิริวัฒนภักดี ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท ไทยเบฟเวอเรจ จำกัด (มหาชน) กล่าวในการแถลงข่าวว่า น้ำเป็นรากฐานของชีวิต ชุมชน และระบบนิเวศ ไทยเบฟจึงให้ความสำคัญกับการดูแลทรัพยากรน้ำและบริบทที่เชื่อมโยงกัน โดยพร้อมสนับสนุนนักเล่าเรื่องท้องถิ่นให้ถ่ายทอดมุมมองและประสบการณ์ของตนเองไปสู่ผู้ชมในวงกว้าง

คุณเจรมัย พิทักษ์วงศ์ กรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท เอเอ็มอี อิมเมจิเนทีฟ จำกัด บรรณาธิการผู้พิมพ์โฆษณา เนชั่นแนล จีโอกราฟิก ฉบับภาษาไทย มองว่า ประเทศไทยและอาเซียนมีเรื่องราวที่น่าสนใจมากมาย ทั้งธรรมชาติ ผู้คน และวัฒนธรรม แต่ยังมีอีกหลายเรื่องที่ไม่เคยถูกถ่ายทอด สิ่งสำคัญจึงไม่ใช่เพียงการทำให้ภูมิภาคนี้เป็นจุดหมายของการเข้ามาสำรวจ แต่ต้องเปิดโอกาสให้คนในพื้นที่ได้เป็นผู้เล่าเรื่องด้วยตัวเอง พร้อมพัฒนาทักษะการค้นคว้า ความแม่นยำ และจริยธรรมในการนำเสนอ เพราะเรื่องเล่าที่ดีสามารถสร้างความเข้าใจและนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงเชิงบวกได้

ทั้งนี้นักสํารวจทั้ง 7 คนที่เข้าร่วมเป้นส่วนหนึ่งของเครือข่ายนักสำรวจ ได้แก่

  • ตามิ บันห์ (Tami Banh) ภูมิสถาปนิก จะบันทึกภูมิปัญญาเรื่องนํ้าที่กำาลังเลือนหายไปในบริเวณจังหวัดชายฝั่งบริเวณสามเหลี่ยมปากแม่นํ้าโขงของเวียดนาม
  • จิตรภณ ไข่คำา (Jittrapon Kaicome) ช่างภาพ จะเจาะลึกปัญหามลพิษข้ามพรมแดนจากกิจกรรมการทำาเหมืองที่คุกคามสุขภาพของประชาชน
  • แคท หลิว (Cat Lau) โปรดิวเซอร์งานเล่าเรื่องเพื่อชุมชน จะร่วมมือกับช่างทอผ้าชั้นครูชาวไทลื้อในประเทศไทย
  • ฮุ่ยอิ๋ง เอ๋อ (Huiying Ore) ช่างภาพ จะบันทึกเรื่องราวว่าภูมิปัญญาท้องถิ่นที่เกี่ยวกับสายนํ้ากำลังถูกแปรเปลี่ยนไปอย่างไร ในยุคของการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ที่ส่งผลกระทบต่อแม่นํ้าโขงทางตอนเหนือ
  • นท พนายางกูร (Note Panayanggool) ศิลปิน จะศึกษาการลดลงอย่างรวดเร็วของประชากรโลมาอิรวดีที่ใกล้สูญพันธุ์ ขั้นวิกฤต และสะท้อนให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงทางระบบนิเวศของแม่นํ้าโขงในกัมพูชาและลาว
  • พลอย พุฒเพ็ง (Ploy Phutpheng) ช่างภาพ จะสำารวจผลกระทบต่อมนุษย์เมื่อการพัฒนาเข้ามาเปลี่ยนสภาพภูมิทัศน์ดั้งเดิม โดยเน้นที่ชุมชนในภาคเหนือของลาวและจังหวัดเชียงราย ประเทศไทย
  • ปิยะวิทย์ ทองสะอาด (Piyavit Thongsa-Ard) ช่างภาพสารคดี จะสำารวจความตึงเครียดระหว่างการประมงธรรมชาติแบบดั้งเดิม ความอยู่รอดทางเศรษฐกิจ และการอนุรักษ์สายพันธุ์ สัตว์นํ้า

นักเล่าเรื่องท้องถิ่นในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

ลุ่มแม่น้ำโขงตอนล่างได้รับการคัดเลือกเนื่องจากมีความสัมพันธ์อย่างใกล้ชิดระหว่างระบบนิเวศทางธรรมชาติ ประเพณีทางวัฒนธรรม และวิถีชีวิตของคนในท้องถิ่น ชุมชนพึ่งพาแม่น้ำเพื่อการเกษตรและการประมง ขณะที่ประเพณีทางวัฒนธรรมและความรู้ดั้งเดิมหลายรูปแบบมีความเชื่อมโยงอย่างใกล้ชิดกับแม่น้ำนี้ การเปลี่ยนแปลงที่ส่งผลกระทบต่อแม่น้ำโขงจึงอาจส่งผลกระทบในวงกว้างเกินกว่าแค่ด้านสิ่งแวดล้อม โดยอาจส่งผลต่อการผลิตอาหารและอัตลักษณ์ของชุมชนด้วย